Osmangazi’de deprem paneli: 94 kilometrelik fay uyarısı

Bursa’nın fethinin 700’üncü yılı kapsamında Osmangazi Belediyesi tarafından Panorama 1326 Fetih Müzesi’nde deprem paneli düzenlendi. Etkinlikte kentin deprem geçmişi ve gelecekte karşılaşabileceği sismik tehlikeler ele alındı; özellikle Bursa Ovası boyunca uzandığı belirtilen fay sistemine ilişkin bilimsel değerlendirmeler öne çıktı.

Kestel İpekyolu Mevkiindeki Yangın Akaryakıt İstasyonuna Sıçramadan SöndürüldüHaberi Oku

Bursa Ovası’nda 94 Kilometrelik Fay Sistemi

Ankara Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Gürol Seyitoğlu, kentin sismik yapısına yönelik çalışmalarını paylaştı. Türkiye Diri Fay Haritası’nda gösterilen faylarla kendi araştırmalarında belirledikleri yapılar arasında farklılıklar bulunduğuna işaret eden Seyitoğlu, Bursa Ovası’nı boydan boya geçen bir fay tespit ettiklerini kaydetti. Seyitoğlu, “Bizim tespit ettiğimiz fay, tüm Bursa Ovası’nı boydan boya geçen bir fay. Bu fayın uzunluğu yaklaşık 94 kilometreyi buluyor” dedi. Uzman, bu yapının sismik riskine de değinerek, “Buna göre, 7 büyüklüğünde deprem üretme potansiyeline sahip bir fay sistemimiz var” ifadelerini kullandı.

1855 Depremleri ve Tarihî Kayıtlar

Bursa’nın geçmişte yaşadığı sismik olayları değerlendiren Prof. Dr. Gürol Seyitoğlu, 1855 yılında meydana gelen iki depremin bölgedeki fay sistemleri açısından önemli bilgiler sunduğunu belirtti. Tarihî hasar kayıtları üzerinden yapılan değerlendirmelere göre 94 kilometrelik fayın yaklaşık yarısının 1855 yılında kırılmış olabileceğini ifade etti. Seyitoğlu, tarihî araştırmalarda Susurluk’tan Kestel’e kadar uzanan bir fay sisteminin kırılmış olması gerektiğine ilişkin değerlendirmeler bulunduğunu aktardı.

Prof. Dr. Seyitoğlu, Kestel’den Yenişehir Ovası’nın iç kesimlerine uzanan bölümün 1855 depremlerinde kırılmamış olabileceğini dile getirdi. Bu değerlendirmede fayların yıllık hareket hızlarının ve üzerlerinde biriken gerilmenin hesaplanmasının önem taşıdığını belirtti. Seyitoğlu, söz konusu fayın sarsıntı gerçekleşmeden önce tespit edilmiş olmasının Bursa açısından önemli bir avantaj olduğunu ifade ederek gerekli önlemlerin alınması gerektiğini söyledi. Uzmanın açıklamaları, yakın zamanda kesin olarak deprem yaşanacağı anlamına gelmiyor; fayın deprem üretme potansiyeliyle sarsıntının ne zaman meydana geleceği farklı konular olarak değerlendiriliyor.

Afet Hazırlıkları ve Akademik Sunumlar

Osmangazi Belediyesinin ev sahipliğinde, TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası Güney Marmara Şubesi ve Jeolojik Mirası Koruma Derneğinin katkılarıyla gerçekleştirilen panelde akademisyenler farklı başlıklarda sunum yaptı. Jeolojik Mirası Koruma Derneği Üyesi Prof. Dr. Hükmü Orhan’ın moderatörlüğünü üstlendiği etkinlikte, Bursa’nın jeolojik yapısı, tarihî depremleri ve geleceğe yönelik afet hazırlıkları değerlendirildi. Programda ayrıca 1855 yılında Bursa’da meydana gelen sarsıntıların yol açtığı yıkımı anlatan bir animasyon film gösterildi.

Jeoloji Mühendisleri Odası Güney Marmara Şube Başkanı Mehmet Yıldız, geçmişte yaşanan sarsıntıların anlaşılmasında tarihî belgelerin önemli bir kaynak olduğunu belirtti. 1900 yılı öncesindeki olayların modern ölçüm cihazlarıyla kaydedilemediğini hatırlatan Yıldız, bu nedenle kitabeler, tarihî belgeler ve araştırmaların incelendiğini söyledi. Yıldız, tarihî kayıtların bölgedeki fayların davranışlarını anlamak bakımından önemli bilgiler sunduğunu vurguladı.

Mimarlık ve Şehir Planlama Boyutu

UNESCO Bursa Alan Başkanı Prof. Dr. Neslihan Dostoğlu da panelde “Deprem, Mimarlık ve Bursa: Tarihi Bir Perspektif” başlıklı sunum gerçekleştirdi. Afetin yalnızca jeoloji değil, mimarlık ve şehir planlama açısından da değerlendirilmesi gerektiğini belirten Dostoğlu, hazırlığın önemine dikkat çekti. Dostoğlu, “Fay hatlarını değiştirme gibi bir lüksümüz olmadığı için depremlere hazırlıklı olmamız gerekiyor” dedi. Tarihî yapıların ve mevcut binaların korunmasına yönelik çalışmaların önemini vurgulayan Dostoğlu, can ve mal kayıplarının azaltılması için farklı disiplinlerin birlikte çalışması gerektiğini ifade etti.

Ankara Üniversitesi Mühendislik Fakültesi emekli öğretim üyesi Prof. Dr. Nizamettin Kazancı, panelde insan yerleşimleri ile doğal çevre arasındaki ilişkiyi değerlendirdi. Jeolojik mirasın fosiller, kayaçlar, mineraller ve yer şekilleri gibi doğal varlıklardan oluştuğunu belirten Kazancı, Bursa’nın bu açıdan önemli bir potansiyele sahip olduğunu söyledi. Panelde ayrıca Dr. Öğretim Üyesi İbrahim Karahancı, “Gökmenzade’nin İşaretnüması’nda 1855 Depremi” başlıklı sunumuyla tarihî kaynaklarda yer alan bilgileri aktardı.

Bilimsel Yaklaşım ve Kocaeli Bağlamı

Osmangazi Belediye Başkan Yardımcısı İbrahim Emre Tonaroğlu, Bursa’nın fethinin 700’üncü yılı kapsamında düzenlenen etkinliklerin yalnızca kültürel kutlamalarla sınırlı tutulmadığını belirtti. Bilimsel çalışmaların yıl boyunca gerçekleştirilen etkinliklerin önemli bir parçası olduğunu ifade eden Tonaroğlu, panelin kentin geleceğine katkı sunmasını hedeflediklerini söyledi. Tonaroğlu, Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın’ın göreve geldiği günden itibaren bilimsel yaklaşımı ön planda tuttuğunu belirterek organizasyona katkıda bulunan akademisyenlere teşekkür etti.

Bursa’da yapılan bilimsel değerlendirmeler, Marmara Bölgesi’ndeki sismik tehlikenin farklı fay sistemleri üzerinden ele alınması gerektiğini de hatırlattı. Kocaeli gibi geçmişte yıkıcı sarsıntılar yaşamış şehirler açısından da risklerin bilimsel verilerle değerlendirilmesi ve yapı güvenliğine yönelik önlemlerin alınması büyük önem taşıyor. Ancak panelde açıklanan 94 kilometrelik fay sistemi ve 7 büyüklüğündeki deprem potansiyeli Bursa Ovası’na ilişkin bilimsel değerlendirmeleri kapsıyor. Uzmanların ortak mesajı, tarihî olaylardan elde edilen bilgilerin dikkate alınması, yerleşim alanlarının bilimsel veriler ışığında planlanması ve olası afetlere karşı hazırlıkların güçlendirilmesi oldu.

Türkiye’de meydana gelen güncel depremlerin büyüklük, merkez üssü ve derinlik bilgilerini Bugünün Haberleri Son Depremler sayfasından takip edebilirsiniz. Bursa ve çevresindeki depremlere ilişkin güncel bilgilere ise Bursa son depremler sayfasından ulaşabilirsiniz.