Hadim’de geleneksel pekmez üretimi: Asırlık lezzet yaşatılıyor

Konya’nın Hadim ilçesinde bağ bozumunun ardından asırlık üzüm pekmezi mesaisi aralıksız sürdürülüyor. Toros Dağları’nın eteklerinde yer alan bölgede, Dedemli Mahallesi sakinleri köklü üretim alışkanlıklarını bugüne taşıyor. Bağlardan toplanan taze ürünler, nesilden nesile aktarılan geleneksel tekniklerle işlenerek sofralardaki yerini alıyor.

Konya’nın eski Bakanı Saffet Sert 78 yaşında vefat ettiHaberi Oku

Mahallenin tarihi taş avlularında kurulan ocaklarda yakılan odun ateşleri üzerine yerleştirilen dev kazanlar, üretim sürecinin en çarpıcı manzaralarını oluşturuyor. Bir tarafta harlanan ateşe odun atılırken, diğer tarafta büyük kaplarda saatlerce kaynatılarak koyulaştırılan üzüm şıraları yer alıyor. Altın sarısı ile kehribar renkleri arasında değişen tonları ve yoğun kıvamı, gün boyu süren yoğun mesainin sonucunu gözler önüne seriyor. Modern tesislerin aksine kerpiç ve taş yapılı eski köy evlerinin çevresinde yürütülen bu faaliyetler, bölgenin özgün kırsal yaşamını yansıtıyor.

Zahmetli Üzüm Pekmezi Hazırlığı

Hadim genelinde üzüm pekmezinin elde edilişi hasat mevsimiyle başlıyor. Olgunlaşarak toplanan meyveler ayıklanma aşamasından geçtikten sonra ezilerek suları çıkarılıyor ve bu sıvıya şıra deniliyor. Tatlı pekmez yapımında asit oranını dengelemek ve tortuların dibe çökmesini sağlamak maksadıyla gıda kullanımına uygun pekmez toprağından yararlanılabiliyor. Dinlendirilip durultulan şıra tortusundan arındırılarak büyük kazanlara aktarılıyor.

Odun ateşinde uzun süre kaynatılan sıvı, hacminin büyük kısmını buharlaşarak kaybedip kademeli olarak koyulaşıyor. Kaynama evresinde yüzeyde biriken köpükler temizleniyor ve kıvamı sürekli kontrol ediliyor. İstenen kıvama erişen ürün ocaktan alınarak soğumaya bırakılıyor ve ardından depolanmak üzere kaplara dolduruluyor. Köz haline gelen odunlar, tencerelerden yükselen yoğun buhar ve kepçeyle akıtılan pekmez, üretimin zorluklarını ortaya koyuyor.

Bağcılık Potansiyeli ve Ülke Geneline İlgi

Hadim yalnızca geleneksel yöntemlerle yapılan pekmeziyle değil, aynı zamanda güçlü bağcılık altyapısıyla da öne çıkıyor. Farklı rakımlara sahip yamaçlardaki bağ alanları ve kendine has üzüm türleriyle Konya’nın en önemli bağcılık merkezleri arasında bulunuyor. Tarım ve Orman Bakanlığının 2025 yılı Konya Tarımsal Yatırım Rehberi’nde Hadim ile birlikte Bozkır ve Güneysınır ilçeleri bu alandaki yüksek potansiyelleriyle dikkat çekiyor. Bölgede ticari değeri yüksek Keçimen, Göğüzümü ve Hesebali türlerinin yetiştirildiği ifade ediliyor.

Aladağ ve Hadim sahasında üretilen üzüm pekmezleri, kendine has aroması ile geleneksel hazırlık usulleri sayesinde Konya dışındaki tüketicilerin de dikkatini çekiyor. Elde edilen ürünler kahvaltıların yanı sıra pek çok yöresel yiyeceğin yapımında da değerlendiriliyor. Ev yapımı gıdalara yönelen tüketiciler açısından bu lezzet, bölgenin en önemli değerleri arasında yer alıyor. Dedemli’de tütmeye devam eden ocaklar ve harcanan emekler, Anadolu’nun köklü üretim geleneklerini yaşatmaya devam ediyor.